Sức mạnh của một DAO: Cân bằng sự phân bổ quyền biểu quyết

Power of a Dao - voting power distribution

Lần cuối “mùa đông tiền điện tử” xảy ra là vào năm 2018 kéo dài khoảng 18 tháng, được hiểu là ít hoặc không có mức độ quan tâm và mức độ tương tác từ công chúng. Nhiều ứng dụng DeFi hàng đầu giúp thị trường hoạt động trở lại vào đầu năm 2020 đã được xây dựng trong thời gian này. Nhìn vào những diễn biến thị trường ngày nay, có vẻ như các dự án dẫn đầu đợt tăng giá tiếp theo sẽ là những dự án dành riêng cho NFT, metaverse, GameFi và nền kinh tế Web3 rộng lớn hơn.

Các tổ chức tự quản phi tập trung, hoặc DAO, là trung tâm của phong trào Web3. Các tổ chức này được tạo ra để cung cấp một hệ thống quản lý cải tiến cho hoạt động kinh doanh và các dự án được dẫn dắt bởi các cộng đồng phân tán, trong đó bất kỳ thành viên nào cũng có thể biểu quyết cho các đề xuất và đưa ra quyết định.

Các DAO trải dài trên các giao thức DeFi, nhóm xã hội, nhà tài trợ, hội chơi game kiếm tiền, dự án NFT, quỹ mạo hiểm, tổ chức từ thiện, nền tảng metaverse, v.v. Nhưng xét về số lượng thực và quy mô ngân quỹ, các DAO liên quan đến DeFi có một vị trí dẫn đầu rất lớn. Các tài khoản DeFi chiếm 83% tổng giá trị ngân quỹ DAO nắm giữ và 33% tổng số lượng các DAO.

Thông thường, những người sáng lập DAO tạo ra một token quản trị được phân phối giữa người dùng, những người ủng hộ ban đầu và bất kỳ ai khác mua các token này trên các sàn giao dịch tiền điện tử. Mỗi token đại diện cho quyền biểu quyết trong một tổ chức nhất định, có nghĩa là người dùng có nhiều token hơn sẽ có nhiều quyền biểu quyết hơn. Ý nghĩa của hệ thống này là dân chủ hóa quyền biểu quyết trong cộng đồng toàn cầu, mặc dù có vẻ như trên thực tế, nhiều DAO lớn vẫn tồn tại việc phân phối token quản trị không đồng đều.

Cân bằng Sự phân bổ token Quản trị 

Đối với người dùng nắm giữ token quản trị, có 3 chức năng chính được kích hoạt bởi token quản trị: biểu quyết, tạo đề xuất và phê duyệt nó. Dù các quy tắc khác nhau giữa các DAO, nhưng các tổ chức hàng đầu thường yêu cầu người dùng phải nắm giữ từ 0,1% đến 1% nguồn cung cấp token chưa thanh toán để tạo một đề xuất và người dùng phải giữ từ 1% đến 4% để duyệt đề xuất đó.

Lý do yêu cầu những ngưỡng này là để duy trì chất lượng ở một mức độ nhất định. Nếu quá nhiều người dùng có thể tạo một đề xuất, chất lượng trung bình có thể giảm xuống, điều này có thể khiến DAO rơi vào tình trạng spam. Nếu quá ít người dùng có thể tạo đề xuất, cộng đồng có thể không ủng hộ DAO vì nó không đáp ứng được mức độ phân quyền như mong đợi. Bí quyết là tìm ra sự cân bằng giữa việc hoạt động hiệu quả và có đủ sự phân quyền.

Như hiện nay, trên một số DAO lớn, có ít hơn 1% tổng số người sở hữu giữ 90% quyền biểu quyết. Điều đó dường như trái ngược với các nguyên lý phân quyền mà toàn bộ phong trào Web3 được xây dựng. Gần đây, chúng tôi đã thấy một ví dụ điển hình về những gì có thể xảy ra trong các DAO có sự phân bổ quyền lực biểu quyết không đồng đều.

Sự cố Solend

Vào tháng 6 năm 2022, giao thức cho vay Solend phải đối mặt với một vấn đề lớn trong thời kỳ thị trường suy thoái dữ dội: “đại gia” lớn nhất của giao thức này có nguy cơ đối mặt với một cuộc gọi margin có thể khiến Solend vỡ nợ, gửi SOL trị giá 20 triệu USD vào thị trường và có tiềm năng hỗ trợ Hệ sinh thái Solana rộng hơn. DAO quản lý Solend đã kêu gọi một cuộc biểu quyết để kiểm soát quyền sở hữu của “đại gia” này và thanh lý vị trí thông qua các bàn OTC nhằm ngăn chặn rủi ro.

Đề xuất được thông qua khá dễ dàng, với hơn 1,1 triệu phiếu thuận cho đề xuất và chỉ 30.000 phiếu chống. Điều đó nghe có vẻ ổn lúc đầu. Nhưng hóa ra hơn 1 triệu phiếu thuận cho đề xuất đến từ cùng một người dùng. Nếu không có sự tham gia của người dùng đó, cuộc vận động này thậm chí sẽ không vượt qua được tỷ lệ tham gia 1%.

Sự kiện này đã gây ra phản ứng dữ dội từ cộng đồng tiền điện tử. Nó không chỉ tiết lộ sự phân bổ quyền lực không đồng đều trong DAO mà bản thân việc này còn đi ngược lại đề xuất giá trị cốt lõi của các ứng dụng tài chính phi tập trung. Làm cách nào một nền tảng có thể vẫy ngọn cờ phân quyền và sau đó nắm quyền sở hữu tiền của người dùng? Và một lần nữa, nếu DAO không làm gì để bảo vệ giao thức mà họ được cho là quản lý, thì việc tạo ra DAO ngay từ đầu có ích gì?

Các DAO trong tương lai

Dù gì đi nữa, chắc chắn DAO sẽ đóng một vai trò quan trọng trong việc định hình ngành tiền điện tử trong thập kỷ tới. Việc xây dựng thế giới phi tập trung là một quá trình phức tạp, trải qua rất nhiều thử nghiệm cho thấy điều gì hiệu quả và điều gì không.

Các DAO hiệu quả cân bằng giữa việc quản trị với đủ phân quyền là một phần quan trọng của bài toán, vì họ là những tổ chức tích cực tạo ra nền kinh tế Web3.

Đó là một trong những thách thức cơ bản mà nhiều DAO lớn vẫn cần giải quyết. Trong khi chúng ta tìm giải pháp và cải thiện cách các DAO hoạt động, chúng ta đang trên đường giành lại quyền sở hữu thế giới kỹ thuật số và đảm bảo tương lai phi tập trung của chúng ta.

Tags

Choose a language